Youth Involvement and Community Development	Tu±i trë và sñ bäo t°n và phát huy vån hóa Vi®t Nam                                                                            Nguy­n Phúc Anh Lan
VPS English  Hµi Thäo Thanh Niên 1998

Nhß nhà vån S½n Nam nói: "Vån hóa, dân tµc tính là nhæng danh t× mà m²i ng߶i ð¸nh nghîa mµt cách, nhßng ít ra ng߶i ta cûng ð°ng ý · mµt ði¬m cån bän: ðó là sñ thích Ñng v¾i hoàn cänh ð¬ sinh t°n, ðó là khí thª bµc lµ khi va chÕm v¾i thiên nhiên, v¾i ng߶i khác".  Vån hóa Vi®t Nam trong su¯t chi«u dài l¸ch sØ m¤y ngàn nåm qua ðã tiªn hóa và phát tri¬n theo dòng sinh m®nh cüa dân tµc ð¬ tÕo nên cái truy«n th¯ng dân tµc mà h÷c giä Lê Vån Siêu ðã ð¸nh nghîa là "bän ch¤t ng߶i riêng bi®t cüa dân tµc có sinh trß·ng tiªn hóa..."

V¤n ð« mà chúng tôi xin ð£t ra trong bài nói chuy®n hôm nay là tu±i trë Vi®t Nam có nhu c¥u v« ngu°n hay không? Nªu có thì làm sao chúng ta có th¬ dung hoà ðßþc hai n«n vån hóa âu và á Nhæng giá tr¸ nào trong n«n vån hóa Vi®t Nam ðáng ðßþc chúng ta giæ gìn và phát huy trong cuµc s¯ng · xÑ ng߶i và nhæng ßu ði¬m gì cüa n«n vån hóa Âu MÛ mà chúng ta c¥n dung nÕp?

Trong khoäng 25 phút ð°ng h° s¡p t¾i chúng tôi xin trình bày cùng quý v¸ và các bÕn mµt s¯ suy nghî v« các câu höi nêu trên và chia së cùng quý v¸ mµt s¯ chß½ng trình mà chúng tôi ðã, ðang và s¨ tiªp tøc thñc hi®n cûng trong hoài bão nh¢m giæ gìn và phát huy nhæng nét ð©p cüa vån hóa Vi®t trong gi¾i trë Vi®t Nam sinh trß·ng · xÑ ng߶i.

T× khi ð¤t nß¾c ta m¤t vào tay cµng sän ðªn nay ðã hai mß½i ba nåm trôi qua. Hai mß½i ba nåm, khoäng th¶i gian ðü dài ð¬ hình thành mµt thª h® trë Vi®t Nam, sinh ra và l¾n lên · xÑ ng߶i.  Các bÕn l¾n lên trong môi tr߶ng xã hµi Âu MÛ, ch¸u änh hß·ng r¤t nhi«u n«n vån hóa phß½ng tây. Tu±i trë Vi®t Nam · häi ngoÕi ðã t×ng bß¾c trß·ng thành và ðÕt nhi«u thành quä xu¤t s¡c trong vi®c h÷c cûng nhß khi ra ð¶i ðóng góp vào xã hµi bän xÑ.
Các bÕn là nhæng ng߶i mà ng߶i ta vçn g÷i là thuµc thª h® thÑ hai ðã b¡t ð¥u hµi nh§p mµt cách d­ dàng vào xã hµi m¾i.  Tuy nhiên ðây cûng là thª h® g£p nhi«u va chÕm giæa hai n«n vån hóa Âu Tây và vån hóa Vi®t Nam và g£p nhi«u khó khån trong vi®c tÕo sñ thông cäm giæa hai thª h® cüa b¯ m© và cüa con cái.

Khoäng 15 nåm v« trß¾c, mµt khoa h÷c gia ng߶i Hoa KÏ g¯c Nh§t ðã gØi g¤m tâm sñ não lòng cüa mình vào mµt bài th½ khiªn ng߶i ð÷c phäi bùi ngùi thß½ng cäm. Trong th½, ông k¬ là ông sinh trß·ng tÕi California, ti¬u bang có th¬ xem là ð©p nh¤t cüa Hoa KÏ. Thu· bé, dù màu tóc màu m¡t ông khác v¾i nhæng bÕn ð°ng h÷c, nhßng ông luôn luôn nghî r¢ng mình là ng߶i Hoa KÏ nhß h÷, vì t¤t cä cùng nói chung mµt thÑ tiªng.  Cho ðªn lúc c¥m trên tay mänh b¢ng cao nh¤t cüa xÑ s·, th§t sñ bß¾c vào ð¶i, ông m¾i bàng hoàng nh§n thÑc ðßþc mình chï là mµt "công dân Hoa KÏ" chÑ không phäi là mµt "ng߶i Hoa KÏ".  Ь thoát khöi tâm trÕng b½ v½, ông tìm ðªn v¾i cµng ð°ng Nh§t nhßng b¸ t× ch¯i vì không biªt ngôn ngæ Nh§t và không hi¬u vån hóa Nh§t.  Bài th½ kªt thúc b¢ng nhæng câu th§t  bu°n thäm và ðáng cho chúng ta suy gçm:

"Bây gi¶ tôi ðã thành công, tôi ðã có ð¸a v¸ trong xã hµi
Nhßng tôi vçn chßa tìm ðßþc lý l¸ch thñc cüa tôi
Khi tôi chªt, ðßþc chôn trong mµt nghîa trang ð©p 𨠷 xÑ MÛ
Mùa thu có hoa cúc vàng, mùa ðông có hoa anh ðào n·
ChÆng hi¬u lúc b¤y gi¶ tôi có tìm th¤y ðßþc lý l¸ch th§t cüa tôi chång?
Tôi là ng߶i MÛ
Hay tôi là ng߶i Nh§t?"

Nói v« nhu c¥u v« ngu°n cüa tu±i trë Vi®t Nam, chúng tôi nh§n th¤y mµt ði«u nhß sau: · lÑa tu±i h÷c sinh ti¬u h÷c ho£c trung h÷c, thông th߶ng các bÕn trë không thích nh§n mình là ng߶i g¯c Vi®t và do änh hß·ng môi tr߶ng xung quanh h÷ th߶ng c¯ g¡ng làm sao cho gi¯ng nhß ng߶i bän xÑ ðßþc ch×ng nào t¯t ch×ng ðó, th§m chí nhuµm luôn cä màu tóc, màu m¡t vv.. cüa mình.  Ъn khi các bÕn vào ðÕi h÷c, và nh¤t là sau khi ra tr߶ng và b¡t ð¥u vào ð¶i, lúc mà bÕn ðü trß·ng thành ð¬ tñ tìm mµt ch² ðÑng cüa mình trong xã hµi,  thì ðªn lúc ðó các bÕn th߶ng có nhæng nhu c¥u tìm v« ngu°n g¯c cüa mình và xác ð¸nh xem mình th§t sñ là ai? Giai ðoÕn này là giai ðoÕn mà r¤t nhi«u bÕn trë ðã tñ tìm tòi h÷c höi ð¬ tìm ðªn vån hóa Vi®t, ngôn ngæ Vi®t.  Có bÕn tr· v« thåm ð¤t nß¾c Vi®t Nam, có bÕn xin h÷c b±ng ð¬ v« thñc t§p ngay tÕi quê nhà, có bÕn thì tìm kiªm các sách báo v« Vi®t Nam ð¬ ð÷c và tìm tòi thêm, v.v...

Chúng tôi còn nh¾ trong mµt l¾p Vån h÷c Vi®t Nam vào mùa hè nåm 1995 dÕy v« Truy®n Ki«u, mµt bÕn trë 28 tu±i ðang hành ngh« lu§t sß ðã tâm sñ là cô ðßþc biªt ðªn Truy®n Ki«u qua bän d¸ch tiªng Anh cüa giáo sß HuÏnh Sanh Thông và cô r¤t thích.  Vì v§y tuy v¯n liªng v« Vi®t Ngæ r¤t khiêm t¯n, cô ðã c¯ g¡ng hªt sÑc theo h÷c l¾p h÷c này ð¬ có d¸p ðßþc h÷c höi nhæng cái hay cái ð©p cüa áng vån chß½ng b¤t hü trong thi ðàn vån chß½ng Vi®t Nam.

Mµt câu höi næa ðßþc ð£t ra là mu¯n tìm hi¬u v« vån hóa Vi®t Nam có c¥n phäi thông hi¬u ngôn ngæ Vi®t hay không?  Tiªng Vi®t là mµt ngôn ngæ vô cùng phong phú mà có l¨ chính vì v§y nó ðã chuyên ch· ðßþc cä mµt kho tàng vån h÷c dân gian ðµc ðáo và ý nghîa. Tìm hi¬u v« vån hóa v« nªp sinh hoÕt, nªp nghî cüa ng߶i Vi®t Nam thì phäi tìm hi¬u qua ngôn ngæ Vi®t thì m¾i thu ðáo ðßþc nhæng cái hay, cái ð©p cüa dân tµc Vi®t. Tìm v« v¾i ngôn ngæ tiªng m© s¨ giúp ta g¥n güi h½n v¾i nhæng nªp s¯ng nªp nghî Vi®t Nam, hi¬u biªt h½n  m¤y ngàn nåm l¸ch sØ v¾i bao thång tr¥m mà ông bà t± tiên chúng ta ðã träi qua trong quá trình dñng nß¾c và giæ nß¾c.  Và có hi¬u ðßþc tâm tình ng߶i Vi®t Nam, hi¬u ðßþc l¸ch sØ ð¥y gian nan cüa Vi®t Nam thì chúng ta m¾i cäm nh§n và th¤m thía ðßþc nhæng tình tñ dân tµc, nhæng tình yêu quê hß½ng ð¤t nß¾c dù chúng  ta ðã cách xa quê m© ðªn nØa quä ð¸a c¥u.

L¾n lên và ðßþc ðào luy®n trong n«n vån minh Âu MÛ · xÑ ng߶i, bÕn có th¬ tr· thành nhæng chuyên viên r¤t giöi v« kÛ thu§t, nhæng công dân Gia Nå ÐÕi tài giöi... Nhßng tình yêu thß½ng quê hß½ng ð¤t nß¾c Vi®t, mµt quê hß½ng cách xa bÕn hàng chøc nghìn d£m,  tình yêu ¤y không ai ðào luy®n ¤p ü cho bÕn mà chính phäi do bÕn tñ tìm ðªn và nh¤t là do các thª h® cha anh truy«n lÕi cho bÕn, r°i ðªn lßþt bÕn s¨ chuy«n ðªn cho các thª h® mai sau.  Công vi®c ðó là mµt công vi®c ðòi höi nhi«u n² lñc, c¯ g¡ng cüa nhi«u thª h® chÑ không th¬ chï do mµt vài cá nhân, vài nhóm nhö thñc hi®n.

Nói ðªn ðây, có th¬ có mµt vài bÕn trë s¨ ð£t câu höi "Có c¥n thiªt phäi giæ gìn vån hóa Vi®t Nam trong tôi hay không? Tôi sinh ra và l¾n lên tÕi xÑ Gia Nã ÐÕi, tôi nói tiªng Anh không thua gì ng߶i bän xÑ, h¤p thø hoàn toàn n«n vån hóa cüa bän xÑ và tñ xem tôi là ng߶i Gia Nã ÐÕi chính g¯c.  TÕi sao tôi lÕi phäi h÷c mµt thÑ tiªng chÆng h« ðßþc dùng trong cuc s¯ng hàng ngày cüa tôi, phäi tìm v« v¾i vån hóa Vi®t và phäi yêu thß½ng mµt ð¤t nß¾c mà tôi chï biªt qua sách v· ? TÕi sao tôi phäi tñ hào là ng߶i Vi®t Nam? Nó s¨ giúp ích gì trong cuµc s¯ng hi®n tÕi · xÑ Gia Nã ÐÕi này?"

Ông bà ta có câu

"Cây có g¯c m¾i xanh cành tß½i ng÷n
Nß¾c có ngu°n m¾i bi¬n cä sông sâu"

Các giá tr¸ và tinh th¥n cüa Vân hóa Vi®t Nam mà chúng ta nên gìn giæ và phát huy

1. Tinh th¥n gia tµc:
Ng߶i Vi®t Nam th߶ng ð£t r¤t n£ng tinh th¥n gia tµc và xem gia ðình là n«n täng cüa cuµc s¯ng, và l¤y sñ bình ðÆng thß½ng yêu và tß½ng kính giæa vþ ch°ng cha m© và con cái làm n«n täng cho gia ðình. Ông bà, b¯ m©, anh ch¸ em · chung trong mµt gia ðình, ðùm b÷c thß½ng yêu lçn nhau.  Cha m© hªt lòng hªt sÑc lo nuôi dßÞng con cái, ðªn khi cha m© già thì con cái chåm sóc b¯ m©, còn các anh ch¸ l¾n thì góp ph¥n trông nom d§y d² các em nhö.
Tinh th¥n U¯ng nß¾c nh¾ ngu°n ðã tr· thành mµt cån bän s¯ng cüa ng߶i dân Vi®t.

2. Tinh th¥n hiªu h÷c, c¥u tiªn:
Dân tc Vi®t Nam vçn n±i tiªng là mµt dân tµc r¤t hiªu h÷c, ð£c bi®t t× sau nåm 1975 khi mà ng߶i Vi®t tÜ nÕn ði tän mác kh¡p n½i trên thª gi¾i thì nhæng t¤m gß½ng thành công v« vi®c h÷c cüa ng߶i g¯c Vi®t ðã ðßþc nh¡c ðªn r¤t nhi«u trong báo chí ngoÕi qu¯c.

3. Tinh th¥n c¥n cù, siêng nång và ðÑc ch¸u ðñng.
S¯ng trong mµt ði«u ki®n thiên nhiên nhi«u kh¡c nghi®t và su¯t mµt l¸ch sØ lúc nào cûng b¸ ðe d÷a b·i nÕn xâm lßþc · phß½ng b¡c ðã rèn luy®n ng߶i dân Vi®t mµt tinh th¥n c¥n cù, siêng nång, ch¸u ðñng giöi và r¤t d­ dàng thích Ñng v¾i hoàn cänh.

4. Tính hiªu hòa, tình tß½ng thân tß½ng ái

"Thß½ng ng߶i nhß th¬ thß½ng thân"

"Ai nh¤t thì tôi thÑ nhì
Ai mà h½n næa tôi thì thÑ ba".

"B¥u ½i thß½ng l¤y bí cùng,
Tuy r¢ng khác gi¯ng nhßng chung mµt giàn".

Ngoài ra, các giá tr¸ "Nhân, L­, Nghîa, Trí, Tín" vçn là thß¾c ðo sñ trß·ng thành cüa con ng߶i trong n«n vån hóa Vi®t Nam.

Các giá tr¸ và tinh th¥n cüa n«n vån minh tây phß½ng mà chúng ta nên dung nÕp:

Các bÕn trë l¾n lên · xÑ ng߶i dî nhiên là s¨ h¤p thø n«n vån minh xÑ ng߶i, vi®c hµi nh§p này là c¥n thiªt cho v¤n ð« thång tiªn trong cuµc s¯ng. Mµt s¯ ßu ði¬m cüa xã hµi vån minh Âu MÛ mà chúng ta c¥n h÷c höi dung nÕp ð¬ có th¬ ðÕt ðªn thành công · các xÑ Âu MÛ bao g°m:

• Nªp s¯ng dân chü
• Tinh th¥n duy lý
• Óc thñc døng sáng tÕo và khä nång lãnh ðÕo
• Tinh th¥n làm vi®c t§p th¬ và ý thÑc trách nhi®m cµng ð°ng.

Gia Nã ÐÕi cûng là mµt qu¯c gia h² trþ cho vi®c Ða Vån Hóa b·i vì h÷ biªt r¢ng nªu hoà hþp ðßþc hªt nhæng tinh hoa cüa t×ng n«n vån hóa cüa m²i mµt s¡c dân, thì ng߶i dân s¨ tÕo nên mµt cuµc s¯ng r¤t phong phú và làm cho ð¤t nß¾c cüa h÷ thêm giàu mÕnh.

Nh§n thÑc ðßþc sñ quan tr÷ng cüa vi®c giæ gìn và bäo v® vån hóa Vi®t · xÑ ng߶i câu höi ð£t ra là làm thª nào ð¬ thñc hi®n ðßþc vi®c ðó trong mµt hoàn cänh khó khån và thiªu thu§n ti®n · xÑ ng߶i?

Ь giäi ðáp cho câu höi này ðòi höi sñ c¯ g¡ng cüa nhi«u thª h®, c¥n sñ tiªp tay cüa các thª h® cha anh ð¬ trao truy«n nhæng kiªn thÑc v« vån hóa Vi®t v« truyªn th¯ng dân tµc Vi®t, v« lòng yêu nß¾c và ð°ng th¶i  cûng c¥n sñ nhi®t thành và khát v÷ng v« ngu°n cüa các bÕn trë, phäi có sñ n² lñc cüa cä hai phía thì chúng ta m¾i có th¬ thñc hi®n ðßþc công vi®c giæ gìn và phát huy vån hóa Vi®t Nam · xÑ ng߶i mµt cách hæu hi®u.

Chúng tôi xin chia së cùng các bÕn mµt s¯ chß½ng trình mà chúng tôi biªt ðßþc ho£c ðã, ðang và s¨ tiªp tøc thñc hi®n cûng n¢m trong møc ðích ph± biªn các kiªn thÑc v« vån hóa Vi®t, ngôn ngæ Vi®t trong các t¥ng l¾p thanh thiªu niên trß·ng thành · häi ngoÕi.

L¾p Vi®t Ngæ: các trung tâm Vi®t ngæ tÕi các nhà th¶, chùa, tr߶ng trung h÷c · mt s¯ thành ph¯ ðông dân cß Vi®t · Canada, các trung tâm Vi®t ngæ do ng߶i Vi®t quän tr¸ nhß trung tâm Âu C½ · B¡c Cali, trung tâm Vi®t Ngæ H°ng Bàng · Nam Cali, trung tâm Vi®t ngæ Hùng Vß½ng · Houston, vv...

Các l¾p h÷c v« vån chß½ng và vån h÷c sØ Vi®t Nam do HVHKHVN t± chÑc m²i mùa hè tÕi tr߶ng ðÕi h÷c cµng ð°ng Houston.

Chß½ng trình nhóm Hùng Bi®n Vi®t Nam do HVHKVN thñc hi®n ð¬ tÕo c½ hµi cho các bÕn trë rèn luy®n khä nång nói chuy®n trß¾c công chúng b¢ng Vi®t ngæ.

Các chß½ng trình trÕi hè nh¢m tìm hi¬u v« vån hóa Vi®t Nam: "V« ngu°n" : Mµt thí dø ði¬n hình v« mµt chß½ng trình ðã ðßþc thñc hi®n su¯t 8 nåm qua là chß½ng trình trÕi "V« Ngu°n" do mµt s¯ bÕn trë trong các hµi sinh viên, t±ng hµi sinh viên thuµc vùng Ðông Nam Hoa KÏ thñc hi®n v¾i sñ h² trþ ð¡c lñc cüa mµt s¯ v¸ phø huynh l¾n tu±i.  Trong m²i kÏ trÕi ngoài vi®c h÷c höi v« vån hóa theo chü ð« t×ng nåm, ban t± chÑc còn m¶i các v¸ h÷c giä và các ngh® sî dân tµc n±i tiªng ð¬ trình bày nhæng nét ð©p cüa vån hóa c± truy«n cüa dân tµc Vi®t qua âm nhÕc và thi ca. Уc bi®t là trÕi quy tø t× 300-400 bÕn trë ða s¯ thuµc lÑa tu±i t× 25-30 nhßng lÕi toàn sØ døng Vi®t ngæ trong su¯t m¤y ngày trÕi. Mµt n² lñc r¤t ðáng khen ngþi.

"ÐÕi h÷c Hè" do trung tâm Nguy­n Tr߶ng Tµ thñc hi®n ðã ba mùa hè tÕi Âu Châu. M²i nåm vào mùa hè các sinh viên · Âu châu lÕi có d¸p tø h÷p v« các "ÐÕi h÷c hè" ð¬ h÷c höi v« vån hóa nß¾c nhà. Khóa h÷c ðßþc t± chÑc nhß mµt khóa hu¤n luy®n c¤p t¯c và kéo dài mµt tháng, trong ðó các bÕn trë có d¸p ðßþc h÷c höi v« l¸ch sØ, ngôn ngæ Vi®t, vån chß½ng, ngh® thu§t và nói chung các lãnh vñc khác nhau cüa vån hóa Vi®t Nam.

"Lên Ð߶ng'98" do HVHKHVN ph¯i hþp v¾i HSVVN OSU t± chÑc. TrÕi Lên Ð߶ng là mµt trÕi mang tính ch¤t hu¤n luy®n nh¢m phát tri¬n các khä nång lãnh ðÕo cüa các bÕn trë ðang tích cñc sinh hoÕt trong các hµi ðoàn ng߶i Vi®t, nhßng ð°ng th¶i cûng tÕo c½ hµi ð¬ gi¾i thi®u nhæng nét ð©p cüa vån hóa Vi®t Nam ðªn các bÕn trÕi sinh. Chß½ng trình trÕi g°m 4 ngày thì trong hai ngày ð¥u cho phép trÕi sinh tñ do sØ døng Anh ngæ ð¬ tham dñ và h÷c höi, nhßng ðªn hai ngày sau nh¤t là ngày tìm hi¬u v« vån hóa Vi®t Nam thì khuyªn khích các bÕn trÕi sinh
dùng tiªng Vi®t và tÕo tinh th¥n thi ðua ð°ng ðµi trong vi®c sØ døng Vi®t ngæ. Уc bi®t sñ hi®n di®n cüa mµt v¸ di­n giä ng߶i MÛ nhßng nói tiªng Vi®t r¤t rành và hi¬u biªt v« vån hóa Vi®t Nam r¤t sâu s¡c ðã làm cho nhi«u bÕn trë suy nghî và thay ð±i v« cái nhìn v« vån hóa và các giá tr¸ truy«n th¯ng cüa dân tµc Vi®t Nam.

Các chß½ng trình gi¾i thi®u vån hóa Vi®t Nam qua phß½ng di®n ngh® thu§t nhß ðoàn múa H°ng LÕc · Toronto, Canada;  ðoàn vån ngh® LÕc H°ng · Nam California, vân vân.

Các chß½ng trình Vån Ngh® M×ng Xuân, Vån Ngh® Liên Tr߶ng ho£c tham gia vào các International Festival ð¬ bi¬u di­n các nét ð©p cüa vån hóa Vi®t Nam qua y phøc, thÑc ån, ho£c ngh® thu§t bi¬u di­n âm nhÕc ho£c vû ði®u dân tµc, vân vân. Tham dñ vào nhæng chß½ng trình này s¨ có d¸p giúp bÕn tìm hi¬u thêm v« vân hóa Vi®t Nam.

V« phía quý v¸ phø huynh chúng tôi thiªt nghî gia ðình là yªu t¯ r¤t quan tr÷ng ð¬ khuyªn khích các em tìm v« vån hóa ngu°n cµi.  Cµng ð°ng ng߶i Vi®t cûng nên có nhæng chß½ng trình tÕo c½ hµi cho các bÕn trë cäm th¤y g¥n gûi và quen thuµc v¾i cng ð°ng ng߶i Vi®t.

Nói ðªn nhæng dñ án sinh hoÕt thì nhi«u, nhßng tñu trung ði«u quan tr÷ng nh¤t vçn là làm sao gây ðßþc tinh th¥n ham h÷c höi vån hóa Vi®t Nam và khát v÷ng v« ngu°n cüa các bÕn trë và cûng r¤t c¥n có sñ góp tay và h² trþ cüa các thª h® ðàn anh ði trß¾c.

Nói tóm lÕi chúng tôi v×a trình bày cùng quý v¸ mµt s¯ nh§n ð¸nh v« nhu c¥u v« ngu°n cüa tu±i trë Vi®t Nam ngày nay: nhu c¥u ¤y có hi®n hæu! Mu¯n ðáp Ñng nhu c¥u ¤y thì các bÕn trë c¥n h÷c höi ngôn ngæ và l¸ch sØ Vi®t ð¬ tìm hi¬u v« các giá tr¸ cüa n«n vån hóa Vi®t Nam, th¤m nhu¥n nhæng giá tr¸ cån bän cüa vån hóa Vi®t nhß là: tinh th¥n gia tµc, tinh th¥n hiªu h÷c, tinh th¥n siêng nång, c¥n cù, ch¸u ðñng và thích  Ñng, tinh th¥n tß½ng thân tß½ng ái, hiªu hòa nhßng qu§t c߶ng b¤t khu¤t trß¾c hi¬m h÷a chung cüa dân tµc.  аng th¶i chúng ta cûng c¥n h÷c höi thêm các giá tr¸ t¯t ð©p cüa n«n vån minh cüa xÑ ng߶i.

Ь thñc hi®n ðßþc công vi®c tìm hi¬u v« vån hóa Vi®t c¥n sñ h² trþ r¤t l¾n cüa các thª h® cha anh, chúng ta c¥n phäi làm sao ð¬ nhi«u thª h® có th¬ làm vi®c chung v¾i nhau, vßþt qua ðßþc nhæng khó khån v« sñ cách bi®t v« tu±i tác, v« quan ði¬m và nhân sinh quan trong cuµc s¯ng. Có n² lñc ðóng góp cüa tu±i trë v¾i sñ nhi®t thành và ß¾c v÷ng v« ngu°n cµng thêm có ðßþc nhæng kinh nghi®m và kiªn thÑc v« vån hóa Vi®t cüa các thª h® ðàn anh thì chúng ta m¾i có th¬ thñc hi®n ðßþc công vi®c này.

Chúng ta ðang chu¦n b¸ ð¬ bß¾c sang mµt thiên niên kÖ m¾i.  Nhìn v« tß½ng lai các bÕn có bao gi¶ nghî ðªn r¢ng 10, 20 nåm sau cng ð°ng ng߶i Vi®t chúng ta · häi ngoÕi s¨ ði v« ðâu?  Các thª h® trë Vi®t Nam trong tß½ng lai s¨ còn biªt ðªn vån hóa cµi ngu°n và tiªng m© hay không?

T¤t cä là tùy thuµc vào chính các bÕn.

N«n vån hóa dân tµc chúng ta ðã ðßþc kªt tinh trong su¯t chi«u dài h½n 4000 nåm l¸ch sØ và ðã ån sâu vào trong tâm khäm ng߶i Vi®t t× bao thª h®. Яi v¾i các bÕn trë ðßþc sinh ra và l¾n lên · xÑ ng߶i, dù h÷ không có nhi«u c½ hµi ð¬ tiªp xúc và h÷c höi v« vån hóa dân tµc, nhßng chúng tôi luôn luôn tin tß·ng r¢ng nhæng giá tr¸ và tinh th¥n cüa n«n vån hóa ¤y vçn ðang n¢m sâu trong ti«m thÑc cüa h÷, có vë nhß chúng ðang n¢m trong mµt chiªc tü khóa kín trong sâu thÆm tâm h°n. V¤n ð« là các bÕn trë ¤y có tìm ðßþc chiªc chìa khóa ð¬ m· cánh cØa ¤y hay không. Các thª h® cha anh có nhi®m vø tiªp tay h÷ trong vi®c tìm kiªm chiªc chìa khóa này.

Riêng v¾i các bÕn trë ðang hi®n di®n · ðây hôm nay, chúng tôi nghî là các bÕn ðã n¡m giæ trong tay chiªc chìa khóa quý báu ¤y. Phäi, các bÕn ðã tìm ðßþc chiªc chìa khóa ¤y và ðang m· chiªc tü vån hóa dân tc cüa chúng ta, t×ng ngày, t×ng ngày.  Tôi cûng tin r¢ng, v¾i quyªt tâm tìm hi¬u thêm v« vån hóa Vi®t, h÷c höi thêm v« ngôn ngæ Vi®t, và v¾i n²i tñ hào là ng߶i Vi®t Nam; các bÕn s¨ tiªp n¯i thª h® cha anh ð¬ th¡p sáng ng÷n ðu¯c thiêng cüa dân tµc, và ð¬ mai này mang ng÷n ðu¯c ¤y ði soi sáng kh¡p b¯n phß½ng tr¶i, n½i nào có sñ hi®n di®n cüa cµng ð°ng chúng ta · häi ngoÕi. Nhæng ng÷n ðu¯c, nhß nhæng l¶i th½ cüa c¯ thi sî Тng Phß½ng:

     Ng÷n ðu¯c ¤y tñ b¯n nghìn nåm trß¾c
     Ðã ðßþc ng߶i thüy t± gi¯ng R°ng Tiên
     Яt lên b¢ng mµt ánh lØa thiêng liêng
     Ánh lØa dûng nung lòng dân tµc Vi®t
     ..
     Ng÷n ðu¯c cháy hiên ngang và quä quyªt
     Nhß tinh th¥n qu§t kh·i cüa dân ta
     Nhß tình yêu tha thiªt nß¾c non nhà
     B×ng b×ng mãi chÆng bao gi¶ nguµi lÕnh
     Là ngu°n sáng töa rÕng ng¶i muôn ánh
     Là tßþng trßng ð¶i s¯ng rÕng vinh quang
     Cüa non sông, ng÷n ðu¯c Vi®t huy hoàng
     Quyªt cháy sáng tßng b×ng muôn vÕn thu·

Thßa các bÕn, chÆng nhæng thª, tôi còn tin là mµt ngày nào ðó, các bÕn s¨ mang nhæng ng÷n ðu¯c ¤y v« ð¬ chung sÑc th¡p sáng lÕi quê hß½ng chúng ta. Quê hß½ng ta, ðã bao nåm tri«n miên tåm t¯i.

Xin trân tr÷ng cäm tÕ sñ theo dõi cüa quý v¸ và các bÕn.